October 31, 2022

Grzegorz Wróblewski (Poland / lives Denmark) 1962

Grzegorz Wróblewski (Poland / lives Denmark)



Grzegorz Wróblewski was born in 1962 in Gdansk and grew up in Warsaw, Poland.


Since 1985 he has lived in Copenhagen after publishing nine volumes of poetry and two collections of short prose pieces in Poland, three books of poetry, a book of poetic prose and an experimental novel (translated) in Denmark; and selected poems in Bosnia-Herzegovina (Mostar 2002). He has also published a selection of plays. His work has been translated into eight languages.


     English translations of his poems/plays have appeared in numerous magazines, including London Magazine, Poetry London, Magma Poetry, Parameter Magazine, Poetry Wales, The Delinquent, Chicago Review, 3rd bed, Eclectica, and Mississippi Review, and in the anthologies: Altered State: The New Polish Poetry (Arc Publications, Todmorden, UK 2003), Carnivorous Boy Carnivorous Bird (Zephyr Press, Brookline, USA 2004), A Generation Defining Itself – In Our Own Words (MW Enterprises, USA 2007).




Ciamkowatość życia (Kraków-Warszawa: bibLioteka - Fundacja “bruLionu," 1992); Planety (Kraków-Warszawa: bibLioteka - Fundacja “bruLionu,” 1994); Dolina królów, (Białystok: Biblioteka “Kartek,” 1996); Symbioza, barbarzyńcy i nie (Legnica: Centrum Sztuki-Teatr Dramatyczny, 1997); Prawo serii (Bydgoszcz: Instytut Wydawniczy “Świadectwo,” 2000); Wybór (Warszawa: Lampa i Iskra Boża, 2003); Pomieszczenia i ogrody (Warszawa: Biblioteka Narodowa/Duński Instytut Kultury, 2005); Noc w obozie Corteza (Poznań :Wojewódzka Biblioteka Publiczna i Centrum Animacji Kultury, 2007); Pan Roku, Trawy i Turkusów (Katowice: Wydawnictwo FA-art, 2009)




Our Flying Objects – Selected Poems (Cambridge, UK: Equipage Press, 2007); These Extraordinary People (Liverpool: erbacce-press, 2008); Mercury Project (Claremont, USA: Toad Press, 2008); A Rarity (West Somerville, Massachusetts: Cervena Barva Press, 2009); Kopenhaga (trans. by Piotr Gwiezda) (Brookline, Massachusetts: Zephyr Press, 2013); Let’s Go Back to the Mainland, trans. Agnieszka Pokojska (Červená Barva Press, 2014); Zero Visibility, trans. Piotr Gwiazda (Phoneme Media, 2017)





Old González, who feeds on grass

and collects fag-ends under the tables.

They say that he once ate tortoise

to become immune from the coming

epidemic. (Americans throw him lettuce

leafs now!) Since that time tortoise have

never left him. González crawls on the ground

in silence. Filthy and popular as no other

tortoise in the vicinity.



Translated from the Polish by the author and Malcolm Sinclair





Some times it’s women with a false diamond

in the ear, other times gossiping parrots

or failed politicians.

There came often to my uncle’s house, a priest

in company with a professor in corpse

conservation. They played poker

and drank peppermint liquor.

They had a good time together.

I also knew a man who chose

loneliness. (He had a passion

for silence and vermin crawling

on the walls!) When he died,

he bequeathed his body.

He was a huge man.

He lasted many months.



Translated from the Polish by the author and Malcolm Sinclair





a brothel (250 per head)

a slaughter-house (a sweetish, sickly smell)

a barber (clips old men who are already dead)

this is my danish space and specifically

Valby Longstreet


a tired house-painter in white overalls

goes in, makes quick love

and leaves in his van from which

a folding ladder protrudes


(the butcher shovels up the red grease

from the street)


but I can’t go so suddenly in

and come so quickly out



Translated from the Polish by the author and Malcolm Sinclair





In a moment something bad will happen,

something I’ll be forced to forget quickly.

Or just the opposite.


Who knows their fate? An old washerwoman

hangs bed-clothes on lines between the trees.

When she sees the clear sky she is happy again.



Translated from the Polish by the author and Malcolm Sinclair





Stooping streets and bars on the windows.

(Inhabitants guard their hard-won rings...)

It occurs to me that I recognise some faces.

Someone suddenly answers my greeting.

The last day I pass a girl, whom once I loved.

The girl is dirty and limps. She doesn’t see me.

She disappears pulling a hand-cart filled

with glass, old newspapers and ripe tomatoes.


Translated from the Polish by the author and Malcolm Sinclair





Poems copyright ©2010 by Grzegorz Wróblewski. English language translations ©Grzegorz Wróblewski and Malcolm Sinclair.

October 30, 2022

Bert Schierbeek (Netherlands) 1918-1996

Bert Schierbeek (Netherlands)



Born in the village of Glanerbrug in 1918, Bert Schierbeek became motherless when he was young; brought by his mother’s parents in Beerta, he was schooled by his remarried father. He went to study in Amsterdam in 1940, but was forced shortly thereafter into the Resistance by the German Occupation. The experience of these bleak years led to Terreur tegen terreur (Revolt Against the Past), his sensitive 1945 first novel. After one more “conventional though nonclassical” novel, Gebroken horizon (Broken Horizon), Schierbeek branched out into innovative forms with his explosve Het Boek 1K (The Book I), the last line of which “we go forth moved into other names,” gave rise to the title for De andere namen (The Other Names), which with De derde persoon (The Third Person) completed his autobiographical trilogy.

    All eight of Schierbeek’s books of prose-poetry from 1951 on, which he termed “compositional novels,” have a musical form and content—words as notes in a sound-defined imaginal context. De gestalte der stem, 1957 (The Shape of the Voice, 1977) is the first part of a mythologizing trilogy—“to give shape to what man has formed on earth, what he’s performed and deformed in it”—the other books of which are Het dier heeft een mens getekend (The Animal Has Drawn a Man) and Ezel mijn bewonder (Donkey My Inhabitant). Two books of essays consolidate the central themes of Schierbeek’s second trilogy, De tuinen van Zen, 1959 (The Gardens of Zen) and Een broek voor een octopus, 1965 (Pants for an Octopus). The latter’s deliberations on the creative process led to two other compositional novels, Een grote dorst (A Great Thirst) and Inspraak (Speak-In), both of which reproduce cinematic “jump-cut” effects with flashbacks to past eras and glimpses of alternative futures. Since then, a new brevity has distinguished his work as in De deur, 1972 (The Door), In- en uitgang (The Way In & Out), Vallen en opstaan (Falling & Standing Up), Weerwerk (Reaction), and Formentera. Several of his works have been translated into English.


Bert Schierbeek and the Dutch Fiftiers



Het boek 1k (Amsterdam: De Bezige Bij, 1951); De andere namen (Amsterdam: De Bezige Bij, 1952); De derde persson (Amsterdam: De Bezige Bij, 1955); De gestalte der stem (Amsterdam: De Bezige Bij, 1957); Een broek voor een oktopus (Amsterdam: De Bezige Bij, 1965); Een grote dorst (Amsterdam: De Bezige Bij, 1968); Inspraak (Amsterdam: De Bezige Bij, 1970); De deur (Amsterdam: De Bezige Bij, 1974); In- en uitgang (Amsterdam: De Bezige Bij, 1974); Vallen en opstaan (Amsterdam: De Bezige Bij, 1977); Weerwerk (Amsterdam: De Bezige Bij, 1977); Betrekkingen (Amsterdam: De Bezige Bij, 1979); Binnenwerk (Amsterdam: De Bezige Bij, 1982); Formentera (Amsterdam: De Bezige Bij, 1984); De tuinen van Suzhou (Amsterdam: De Bezige Bij, 1986); Door het oog van de wind (Amsterdam: De Bezige Bij, 1988); De zichtbare ruimte (Amsterdam: De Bezige Bij, 1993); Vlucht van de vogel (Amsterdam: De Bezige Bij, 1996)




The Fall (London: Transgravity Press, 1973); Shapes of the Voice, trans. by Charles McGeehan (Boston: Twayne Publihsers, Boston); Cross Roads, trans. by Charles McGeehan (Rochester, Michigan: Katydid Books, 1988); Formentera, followed by The Gardens of Suzhou, trans. by Charles McGeehan (Montreal: Guernica, 1989); Keeping It Up: The Countryside, trans. by Charles McGeehan (Rochester, Michigan: Katydid Books, 1990)



Het boek 1k


— Wat ? ! . . . Wat ? ! . . . Hahaha. . .

— Nee lieve meisjes . . . Dioermah? Poeroesjah? Ephemere? we mogen

nooit koud worden, noooit koud worden en ook niet heet . . . de hoofden koel! mannen! . . . loel voor de koelmannen met de potten op hun hoofd und ausradieren die dieren, und munter spazieren und nie vergessen die beine . . . gefallen, gefallen, gefallen, ein, zwei, drei und vier . . . aah bier . . . in my solitude immer bier für die vergangenheitenanwesenheit

— Saxofonen duisternis vullen mijn oor, lieve meisjes . . . zet de radio af!

— of wat zachter !

— De radio uit ! . . . radio uit . . . adio uit !

— Precies . . . dank je wel . . . toen ik dan van de olifant kwam bij de

vrouw van de generaal bleek tijd en ruimte opgeheven, we hieven de glazen van de generaal en de dochter en de vrouwen en de olifant en nikkers boksten een lied van ziel uit de trompetten rumba en cocacola want het geluk was eindeloos . . . Hoewel ik dus evenafsteeg kon er toch dadelijk weer opgestegen worden . . . zoals de generaal zo treffend zei: alles gaaat zijn gewone gang, de demoncratie staaat nooit stil en mijn dochter studeert nog steeds net als u . . . ma, oorlog, mijn kapitein, is een noozakelijk kwaard . . . en we leven er van en we leven er van en we leven er van . . . mijn vrouw en mijn kind, mijn dochter en ik en wij allemaal . . . want ze willen het niet de anderen, verdomme de anderen, de alle mensanderen . . . maar ze willen het ook . . . ze willen het wel . . . ze doen het wel . . . Dit zijn de dingen die niet stilstaan in de mens jongen . . . end de neger blijft zingen, zwart zingen, roetzingen, rouwzingen, rauwzingen en mijn dochter studeren: rechten . . . richten , . . . rache, ooh rache in my soulsolitude . . . zo sprak en dacht de generaal meisjes . . . oook een mens wij zijn allemaal mensen . . . zo zei de generaal met de ickerbokser in zijn nekspek . . . het nekspek rood en grijs van de olifant . . . Ja mon capitaine zei de docther oefese . . . dit is de NUL-fhase in de mens niet waar zo een oorlog, we kunnen als het afgelopen is weer allen kanten op . . . toch wel heerlijk al kost het offers . . . mijn vader slaapt soms niet van de offers de hij moet brengen, wilt u geloven, mon capitaine . . .

— Was ze verliefd op je. lieve Hamilcar? . . .

— ledereen was verliefd op me, lieve meisjes . . . ik elephantosis riante. . .

een ernstig schutter was ik . . . en zij de bacchanten die alles minden in het nulpunt waaarover de lieftallige Oefese sprak met haar stem van zijde rupsen . . . mijn grootvader was een grote moerbijboom zij zei mij vertrouwelijk na het mertrouwelijk drinken van enige coctails ooo tail mia mij bene . . .

— Haar bene ? ! ? . . .

— Ja lieve meisjes . . . voorloopstertjes van de zoeven afgedraaide bene-

luxen van het radiostation . . . Niettemin . . . o min, o min mij sprak Oefese die meer princes werd . . . haar vader zakte af . . . Hij houdt van een afzakkertje, zei Oefese . . . zie, zie . . . en ik zag de nikkers hem neer boksen en het bloed uit zijn ogen springen en ik lachte en zei hij zakt af weg en uit . . . Grommeri,ommeri dacht ik en aaide de slurf van mijn olifant . . .

en ik weet het: nu lachen die meisjes, eindeloos en loos lachen van het onbegrip en de tip van de sluier in de hand houden en niet oplichten om het water te zien dat leven heet, het heet leven en smartdroeven in het uniformsnoeven van de traantailen. Zeker twee en veertig trailers slopen dien nacht de woestijn door, het hete zand aan hun poten gromde . . . reppoten, rappoten voor de rapporten aan de dronken generaal en ze snuevelden allemaal . . . moorhunde ! blutschunte ! byehard of heartsdying ! ach meisjes haal de waanjaloesien neer en vraag vergeving voor het nietgrootzijnzingen ! er dansen quadrilles dolora en jullie ogen en je weet het niet . . . de generaal wist het ook niet en oefese niet en de vrouw niet, want de katten sponnen hun ziel dicht en het lijf begone te leven . . . o mij tail bene. . .

en dan zijn er de zes en twintig letters die zich kunnen vermenigvuldigen in het woord dat onnoembaar is en de kathedralen van licht-van-binnen-uit . . .

Denk aan de foedraal mon chèr capitaine . . .

en ik zei, ik i, ik schreeuwde: Verdomde, lieve Oefese . . . ik ben een raaar mens . . . mijn grootvader had dertien kinderen, mijn vader tien en ik zet de traditie voort . . .

oefese de schrikmin en ik milnde haar schrik want er was geen verhaal meer . .. . ze was oef ! oef ! o phase . . .

— De meisjes moeten roken ! Hier Camel en Pall Mall, lieve lange .

nietwaar toen wij ontwaakten zat ik nog op de olifant en rende de generaal O Grommeri, o grommeri door de stallen . . . een soldaten ochten symposion was juist bezig en men vloekte genot van eten de stallen door . . . en Grommeri sprak: De Heer uw God zelf zal hen voor u uit jagen en verdrijven, zodat gij hun land in bezit zult nemen, maar gij moet u naarstig toeleggen op het onderhouden en betrachten van alwat Mozes gezegd heeft . . . dat gij daarvan niet afwijkt, noch links noch rechts . . . en laat u niet in met de volken die zijn overgebleven en vermeldt en zweert niet bij de naam van hun goden. . . gij zult de Heer uw God aanhangen zoals gij tot op deze dag dedaan hebt . . .

. . . en door de stallen stonk het eten meat and vegetable hash and irish

stew . . . Read the mountain speach, the most famous speach ever held . . .

Rook toch meisjes en lach je nieren ondersteboven . . . Ik heb een vrouw gekend die een zieke nier had, en opstandige nier, een inefficient nier, zoals zij zelf zei . . . de Dokter moest iedere week een keer komen om hem aan te stampen. . .

Juist meisjes en nu lachen . . . waarom niet lachen . . . pallmallachen en kameellachen in de woestijnen zand en schip zijn, boot zijn, bloot zijn. ik zie de knieën zilngen . . . o knie dioermah en o knie ephemere over de horizonnen zang van mijn bloed . . . de bleeke, de doode, die gezondigd heeft maar de onschuld kent . . . geen van schaamte weten en niet het wetboek en de rol maar het habillistische aanruischen van duisternissen beheersing om tot de ochtend te geraken . . .

o, ik god, ik godovertollig en voltalig . . .

we zullen geen vrede kennen





from The Book I


— What ? ! . . . What ? ! . . . Hahaha . . .

— No dear girls . . . Dioermah? Poeroesjah? Ephemere?

we must never become cold, never become cold and also not hot . . . the heads cool! men! . . . for the coolies with the crocks on their head und ausradieren die dieren, und munter parieren und nie vergessen die beine . . . fallen, fallen, fallen, ein, zwei, drei und vier . . . aah beer. . . in my solitude immer bier fur die vergangenheitenanwesenheit

— Saxophones dusk fills my ears, dear girls . . . turn the radio off!

— or a bit softer !

— The radio off! . . . radio off. . . adio off!

— Precisely. . . thank you. . . well when I came off the eliphant near the

wife of the general time and space seemed to rise, we raised the glasses of the general and the daughter and the women and the eliphant and the niggers boxing a song of soul out of the trumpets rhumba and cocacola because the bliss was endless. . . Although I dismounted awhile mounting could occur again soon. . . as the general so fittingly said: everything goes its wonted way, democracy never stands still and my daughter still studies just like you . . . yes, war, mon capitain, is a necessary evil. . . and we live off it and we live off it and we live off it. . . my wife and my child, my daughter and I and all of the others, the allpeopleothers. . . but they want to too. . . yeah they want it. . . yeah they do it. . . These are the things that don’t stand still in many and boy. . . and the negro keeps singing, sootsinging, ournsinging, rawsinging and my daughter studying: law. . . aim, . . . rache, ooh rache in my soulsolitude. . . so spoke and thought the general girls. . . also man we are all people. . . so said the general with the nickerbokser in his neckfat. . . yes mon capitain said the daughter oefese. . . this is the nil-phase in man isn’t it such a war, when it’s over we’ll be able to take all directions again. . . still delightful even if it costs offers. . . my father can’t sleep sometimes because of the offers he must bring, would you believe, mon capitain. . .

— Was she in love with you, dear Hamilcar ? . . .

— everyone was in love with me, dear girls . . . I elephantosis riante. . . a

deadly shot was I. . . and they the bacchants who loved everything in the nilpoint that the sweet Oefese spoke of with her voice of silkworms. . . my grandfather was a massive mulberrytree she told me in confidence after the confidential drinking of several cocktails ooo tail mia my bene...

— Her legs ? ! ? . . .

— Yes dear girls. . . precursers of the just turned off Belgians of the

radiostation. . . Nevertheless. . . o less, o less, o love, o love me spoke Oefese who became more and more princess. . . her father came down. . . He likes a downer, said Oefese. . . see, see, and I saw the niggers box him down and the blood springing from his eyes and I laughed and said he goes down away and out. . . Grommeri, grommeri I thought and stroked the trunk of my eliphant. . .

and I know: now the girls laugh, endless and false laughter of

misunderstanding and the tip of the veil held in the hand and not lifted to see the water that is called life, it is called life and saddrift and the uniformboast of teartracks. Sure fortytwo trailers snuck through the desert that night, the hot sand at their feet growling. . . reppoten, rappoten for the reports to the drunken general and they all died. . . moorhunde ! blutschunde ! byehard of heartsdaying ! ah girls pull the delusjealousies down and ask foregiveness for the notbeinggreatsinging ! quadrilles dolora dance in your eyes and you don’t know it. . . the general didn’t know it either nor oefese nor the wife, for the cats purred their soul shut and the body began to live. . . or mia my tail bene. . .

and then there are the twentysix letters which can multiply themselves in

the word that is unnameable and the cathedrals of light-fom-inside-out. . . Think of the case mon cher capitain. . .

and I said, said I, I yelled: Damned, dear Oefese. . . I am a strange

man. . . my grandfather had thirteen children, my father ten and I continue the tradition. . .

oefese the shocklove and I loved her shock for there was no more story.

. . she was oef ! oef ! o phase. . .

— The girls should smoke ! Her Camel and Pall Mall, dear tall . . . ,

wasn’t it when we woke I was still sitting on the eliphant and running the general O Grommeri, o grommeri through the stables. . . a soldier morning symposium was under way and they swore pleasure of eating through the stables. . . and Grommeri spoke: The Lord your God himself shall hunt and drive them before you, so thou shalt take their lands to thine dominion, but you must adhere closely to the undertakings and practice all Moses said. . . that you never diverge, neither left nor right. . . and don’t be taken in by the folk who have been left and never mention or swear by the names of their gods. . . thou shalt cling to the Lord thy God as thou hast on this day. . . and throughout the stables stank the food mean and vegetable hash and irish stew. . . Read the mountain speech, the most famous speech ever held. . . Go on smoke girls and laugh your kidneys upsidedown. . . I’ve known a woman who had a sick kidney a rebellious kidney, an inefficient kidney, as she said herslef. . . the Doctor had to come once a week to thump it. . .

Right girls, and now laugh. . . why not laugh. . . pallmalllaugh and

camellaugh in the desert be sand and ship, be boat be bare. I see the knees singing. . . o knee dioermah and o knee ephemere across the horizons

song of my blodd. . . the pale the dead, who have sinned but know

innocence. . . the role but the kaballistic approaches of dusks ruling to

reach the morning...

oh, I god, I godsuperfluous and complete. . .

we will know no peace


--Translated from the Dutch by Cornelis Vleeskens




from De gestalte der stem


Ik beweeg mij nu in de gestalte der stem

die gaat in de kilieper het woord

in mijn linkerhand een gehoorapparaat

in de rechter de huid van de aarde

ik hoor de weerwraak

ik zie het slachtofferspel der geliefden

ik zet mijn hart uit in de tastende ruimte

mijn mond op het raster der angst

mijn lippen kussend de donkere gang van het leven

in de doorbraak der ogen het licht

van de architectuur van de stem

die gaat binnen de tonggeslachten

door het raamwerk der voorstellingsstromen

in het wonderlijk kristal van het zweet onzer handen

langs de denkbeeldige muur

met de poorten van in- en uitgang

over de drempel der zevende eenzaamheid mens

die bouwt in der architectuur van de stem

die staat als het dak over woorden

de zwarte zee en de huifkar der liefde

het edelkoord van het schrift der dode volken

en het breukverband der verdoofde oren

de bouwkunstige gang van de stem op aarde


dat is zei een man dat ik so licht mag worden als zeer oude

thibetanen en mij met ketenen omhang om van de aarde te

blijven om het levensbeeld van minnend maanvolk aan de

hellingen der bergen te voltooien met de naar binnen

geslagen stem der wijzen uit het duistere gat van het licht

vaarin ik woon en zeer langzaam met spelden de muren

doorboor om wederom tot de zon te geraken gaande naakt

door de eeuwige sneeuw van het bidden voor een beeld van

altaar in de omwandelende voet van het heiligdom


strelend de verlatenheid van de menselijke huid gaat de hand

van de stem

ik speel met de vingers

ik heb mij van veel ontdaan

met de worgende en strelende vingers

ik sta alleen in het huilende huis van de wind

met de verloren handschriften der dode zec

zo zout

zo ude legende

de knoros van het licht in mijn ogen

de vliegende koeken verlaten mijn handen

dat zijn de daden

om te verzachten


zij maakten daarvoor zei de man wonderlijke reliefs in de

vorm van wagenwielen en ook zo groot en de spaken waren

de paden waarop gesteld stonden de gestalten van verbeelding

die hen omringden de vlaggen, lampen en wierook en de

stemmen der lama’s waren torentjes klei de torma’s


dit is

de cosmogenese der stem vol vreemde figuratie

over de lippen

de menselijke

de draagbalken weedom

de consoles vertrouwen

de loketten der twijfel

de hang en sluitwerken der hartkameren vrees

de windhaken der hoop

de wonderlijk formules van de eenheden uitgaande en

inkerende stem waardoor ik de dood vrees

zoals de arme vrouw die de stemmen kent soms vraagt het

geluid te stoppen of wat terug te zetten en ook de gaten der

doorgang de deuren muren en ramen

de stem die de genade niet geeft

en de gek van de mens maakt die hoort


want er zijn slechts weinigen die de stem horen

maar er zijn er de velen die haar maken


zij bouwen het schaduwtheater der verontrusting binnen de

tekenen der contemplatie en staan kinderernstig in de

wenteling van het wiel sluiten hun ogen grijpen duizelig het

speelgoed en laten het vol vrees en verwondering de blinde

vingers der daden ontglippen

en zij graven een gat voor het wiel om het te berbergen

een heilige grot

en zij slaan gade de wenteling van het wiel dat hun wereld is

en zij vrezen binnen de gekleurde samenzang die zij doen

zij zien een krampplaat vol afzondering

een hongerplafond

zij sstraffen en lachen een architraaf over alles

het kettingverband van het leven op aarde

de menselijke stem

de schreeuw uit het mangat

de atstand van iedere dag naders gemeten

waarover wij lopen wat wij kunnen

met de voeten in de epische gestalte der stem

ook ik die reed in het hart van de weerkerende vrouw van

liefde uit het land kostverloren en de buurtschap genaamd

hongerige wolf in de omslag van de versiering der blikken de

maag leeg en de maan laag onder het melkgesprek van de

sterren en zeer bewogen want ik had mij van veel ontdaan

ik woonded in de waterschoten der grachten

en in de windharp het woord

mijn hart lag op mijn handen en klopte langs de bouwputten

der huizen

ik had de wakers in slapers geplaatst binnen de vervoering

der stem

en de stem was de eenzaamheid

waarover wij lopen wat wij kunnen

met de zwijgende stenen die de nagel schrapen

tegen de stilte der stem

en ik schreef vreemde talen tegen de donkere muren

omdat kwekers bomen bouwen, zei de gelifde

en mijn stem beweegt zich door de offers

en is met open mond bewogen

temidden der mensen met de vreemde lampen geluid

leg ik de dag vast

de iedere

op het gezegelde veld der secondoen

binnen het dekblad der tijden

de bekfluit geheven tot het beeld van dit tongwerk

in de gewonde mond die de boom zal bouwen

van de ontrukte en schouwended gang van de stem

plechtig als een oerwoud

omarment het ongeziene water

de vrees in de keel der dieren

de stap en de stand van de trotse flamengo

de gevleugelde afdruk der handen gehouwen in stenen


om dit oonaarden geslacht de draagbalk te verleggen

van de taal

de avater

de dada

de wonderboom van dit hoofdmanuall

levend in de windtrap der stamtonen

de stijgende

de dalende

de madrigale vloed der gemene namen

de mysterie-stand van de stem

het onder-en-boven-ding

mijn koelemansoog geheven

mijn zon-en-regelkeel

de wonderlijke kiel van dit schip gekanteld op aarde

de romp van deze schelp is doorzichtig

de traanbouw het heelal van het hart

het oor het omvamend karkas

boven het ontoereikende doen van de handen

het beeld van de gestoorde

ik in mijn stem

die de klank naboots

ik lig aan de kust en luister

in de verschrikkelijke greep der aanwezigheid

een zwarte paus

een lichtridder

een fabelfontein

van het modderband van de menselijke stem



(from De gestalte der stem, 1957)




from The Shape of the Voice


I now start moving in the shape of the voice

which goes into the chill-twill the word

my left hand holds a hearing aid

in the right one rests the skin of the earth

I can hear the revenge

I can see the lovers’ victim-making game

I set my hear out into the groping spaces

my mouth upon the lattice of distress

my lips kissing the dark passage of this life

in the breakthrough of the eyes the light

of the voice’s architecture

which enters the tongue’s generations

through the frame of the streams of representations

in the marvelous crystal formed by the sweat of our hands

along the imaginary wall

with the portals of passage in and out

across the threshold of the seventh solitude man

who builds with the architecture of voice

which rests as the roof over words

the black sea and the covered wagon of love

the magnifichord of the scriptures of extinct peoples

and the truss for the rupture of the deafened ear

the architectonic passage of the voice upon earth


that said a man is so that I can become as light as very ancient

Tibetans and hang chains around myself so as to remain being

of this earth so as to complete the life-image of loving moonpeople

upon the slopes of the mountains turning within with the voice of the

wise out from the dismal hole of the light I am living in and

little by little perforate the walls with pins so as to get to the sun once

against going naked through the eternal snows of the praying for an

image of an altar in the perambulating foot of the sanctuary


the hand of the voice moves to caress the human skin’s


I play with the fingers

I have stripped myself of many things

with the strangling and fondling fingers

I stand alone in the howling house of the wind

with the lost manuscripts of the Dead Sea

so salty

such an ancient legend

the knoros of the light in my eyes

the flying hot cakes abandon my hands

those are the deeds

that see to relief


to achieve that said the man they carve marvelous reliefs in the form

of wagon wheels and so very large at that and the spkes were the

paths whereon were placed the shapes of the imagination that

surrounded them the banners, lamps, and incense and the lamas’

voices were little towers of clay called tormas

this is

the cosmogenesis of the voice full of strange figuration

crossing over the lips

the human

the crossbeams of woe

the consoles of confidence

the counters of doubt

the fasterners of the ventricles’ fear

the windhooks of hope

the wondrous formulas of the unities going out and coming in

to hear the voice through which I feel the fear of death

like the poor woman who knows of the voices sometimes asks

the sounds to stop or to set back a little and also the holes of

passage the doors walls and windows

the voice that knows no mercy

and drives whoever has heard it crazy


for there are only a few who do hear the voice

though there are the many who form it


they build the shadow-theater of the consternation within the

designing of the contemplation and stand as earnest as children

in the rotation of the wheel close their eyes dizzily grasp the

toy an fully awed and amazed let it slip from the blind

fingers of the deeds

and they dig a hole for the wheel so as to conceal it

a holy grotto

and they watch the rotation of the wheel that is their world

and they are afraid within the colored community singing which they perform

they see a cramp iron full of isolation

a ceiling of starvation

they castigate and laugh an architrave over everything

the concatenation of life on earth

the human voice

the shout from out of the manhole

the distance of every day measure in a different way

over which we walk what we can

with the feet in the epical shape of the voice

also I the one who rode in the heart of the returning woman of love

from the county called Lost Board and the town named Hungry Wolf

on the cover decoration of books cans looks glances the belly empty

and the moon low below the galactoconvesation of the stars

and verily moved because I had stripped myself of many things

I lived in the waterlaps of the canals and in the windharp of the word

and heart lay upon my hands and thumped along the diggings

for the houses

I had placed the wakers and the sleepers in the transport of

the voice

and the voice was loneliness

over which we walk what we can

with the silent stones that scrape the nail

against the stillness of the voice

and I write foreign languages against the dark walls

because growers raise trees, said the sweetheart

and my voice makes its way via the sacrifices

and is moved by open mouth

in the midst of the people with the sound of alien lamps

I fasten down the day

the every day

upon the sealed field of the seconds

inside the wrapper and bract of the times

the fipple flute lifted up to the image of this reed tongue

in the wounded mouth which the tree is going to build

from a snatched and contemplating passage of the voice

majestic as the jungle

embracing the unseen water

the fear in the animals’ throats

the stride and the stance of the proud flamengo

the wingèd imprint of the hands hewn in stone


so as to shift the tonalities generation the crossbeam

of language

the avatar

the dada

the wondertree of this head-manual

living in the windladder of keynotes

the ascending

the descending

the madrigalian flood of the common names

the mystery-city of the voice

the sub-and-super thing

my cool man’s eye raised up

my throat pilot-and-sun light

the wondrous keep of this ship capsized upon earth

the hull of this scallop is transparent

lacrymaculture the universe of the heart

the ear the circimvamping carcass

the inadequate action of the hands up there

the picture of the disturbed

I in my voice

the one who imitates the sound

I lie down at the coast and listen

in the terrifying clench of the presence

a black pope

a knight o flight

a fable fountain

of the mudbath of the human voice



--Translated from the Dutch by Charles McGeehan




from Een broek voor een octopus





If I hammer, if I recall in, and keep calling in, the breath, the breathing as

distinguised from the hearing, it is for cause, it is to insist upon a part that breath plays in verse which has not (due, I think, to the smothering of the power of the line by too set a concept of foot) has not been sufficiently observed or practice, but which has to be if verse is to advance to its proper force and place inthe day, now, and ahead.


Charles Olson, Projective Verse


omdat de mens ademt...

omdat hij ademt kent hij ritme

omdat het bloed in zijn aderen klopt

omdat hij in stroomversnellingen leeft

omdat bloed kan stollen

omdat hij kan hijgen

kan stamelen

omdat hij woedend is vloekt hij stakkato

zucht hij

omdat hij kan dansen laat hij woorden dansen

omdat hij zich ergert gromt hij

omdat hij zich verbaast zwijgt hij

omdat hij uit rtime geboren werd ken hij ritme

ritme is hem ingeschapen

ritme is onontkoombaar

ademend ademt hij ritmen

omdat zijn eerste geluid een schreeuw was, een snik

omdat hij snikt en schreeuwt kent hij ritme

omdat de adem in zijn keel kan stokken

omdat hij kan praten, fluiten, huilen, flemen, keuvelen,

leuteren, zwigjgen, stotteren

omdat hij één bal uitdijende beweging is

is adem

is stem

is ritme

hem aangeborne...


‘Verse now, 1950 (Amerikaanse vijftiger, internationaal in

de lucht) if it is to go ahead, if it is to be of essential use,

must, I take it, catch up and put into itself certain laws and

possibilities of the breath, of the breathing of the man who

writes as well as of his listenings.’


leven zien en doorstaan in ademsvormen

in ritmische eenheden stem

gestalten van stem

die de syntaxis doorsníjden

de vastgestelde eenheden

de voorgeschreven adem

de tocht van de adem ‘vrijer’ verdelen

vormen versnijden en samenvoegen

burcn die elkaar niet kenden

de adem verdeelt zich op nieuwe ritmen

één schreeuw van emotie dekt het moment

uitgerust met beweging

zijn ogen, zijn handen, zijn voetne, zijn buik

en alles adem

de figuren die wij denken

beelden van uitrusting

niet rusten

dan in de stamel

en vorm is nooit meer dan een uitbreiding van inhoud

no zegt Olson

de dichter aan het werk is een verwachting

hij reconstrueert kwasi mechanismen die hem in staat steelen

hem de energie terug te geven die ze hem kostten en meer

zegt Valéry

zijn oor spreekt tot hem

horen is praten

spreken is horen

want adem laat al de stem-kracht van de taal weer toe

maakt haar hoorbaar

hoorbaar doorbreekt zij de barrières

grammaticale overleveringen

hoorbaar is zij actie

de bloedsomloop van de maker

in hoorbare vormen

hoorbaar tot teken




wij bewegen ons weer in de gestalte der stem

de bewegende vormen het woord

bloot staat hij aan beweging, inval, interval, interventie en


bloot aan het ritme dat hij moet regelen

dwz wederom bestrijden

paard en draf en berijder

tegendraads bewogen

beweegt zich de schaar en knipt



nieuwe ruimten van beweging

want de taal is de gehele mens en al zijn mogelijkheden

lopen en deanse, zegt Valéry, is proza in poëzie.

het ene proza het andere poëzie

maar er zijn meer gebaren van taal

de korte de lange de omhelzende de verzwelgende

de terugkerende de heengaande de komende

de schaduwende de lachende snikkende

de onderbroken de verbindende

de verbrekende de herkende

de onherkende samen één in de éne beweging mens

de stotterende stamelende

in zijn zee van gebaren

een nieuwe dramatiek van doorsneden

incanterende golf kracht

brekende branding

de duizenden gebaren van taal

de parende de schreeuw

en jiel loskomen

maar één verschijnsel van ruimere werking

van heden






het perpetuum variable

op de grondtoon

tot op de grond van vroeger


de adem van allen




de taal als zelfbeweger

de taal die gehoord wordt

de taal de gesproken wordt

vrijgeven aan zichzelf

aan de formaties

die zij uit zichzelf kiest

betekent: de vrijheid een stem geven

de stem befrijden

de adem een huis bouwen



(from “De adem en de ruimten van het woord,” Een broek voor een octopus, 1965)





from Pants for an Octopus




If I hammer, if I recall in, and keep calling in, the breath, the breathing as

distinguished from the hearing, it is for cause, it is to insist upon a part that breath plays in verse which has not (due, I think, to the smothering of the power of the line by too set a concept of foot) has not been sufficiently observed or practice, but which has to be if verse is to advance to its proper force and place in the day, now, and ahead.


Charles Olson, Projective Verse



because man breathes...

because he breathes he knows of rhythm

because blood pulses through his veins

because he lives in the river’s rapids

because blood can curdle

because he can pant, gasp, stammer

because enraged he swears staccato

he sighs

because he can dance he lets words dance

because he distrubs he snarls

because he wonders he falls silent

because he was born out of rhythm he knows rhythm

rhythmis innate to him

rhythm is inescapble

in breathing he breathes in rhythms

because his first sound was a scream, a sob

because he sobs and screams and gasps he knows rhythm

because the breath can catch in his throat

because he can talk, whistle, howl, cajole, babble,

blabber, shut up, stutter

becuase in all he’s a ball of swelling motion

his breath

his voice

his rhythm

are native to him...




‘Verse now, 1950 (the American 1950s, in the light of the

international) if it is to go ahead, if it is to be of essential use,

must, I take it, catch up and put into itself certain laws and

possibilities of the breath, of the breathing of the man who

writes as well as of his listenings.’


living seeing enduring in forms of the breath

in rhythmic unities voice

shapes of the voice

that intersect the syntax

the established unities

the breath of prescription

distribute the draft of breath in a “freer” way

cut forms up and join them together

neighbors who hand’t known one another

the breath apportions itself now upon new rhythms

one scream of emotion blankets the moment

outfitted with motion

his eyes, his hands, his feet, his belly

and all is breath

the figures we think in, think up

equip-mental images, verbo-sonic outfitting

yet as such mostly mere quibbles or quips

unfit to quell the stammer

and form is never more than an extension of content

says Olson

the poet at work is an expectation

he reconstructs quasi-mechanisms which get him ready for the

restoration of the energy it has cost him and more than that

says Valéry

his ear speaks to him

hearing is talking

speaking is hearing

as breath releases all the power of language again

makes it audible

hearable it breaks through all the barriers

grammatical traditions

hearable it is action

the circulation of the creator’s blood

in audible form

hearable until a symbol




we get moving again in the shape of the voice

it’s the movers who form the word

uncovered he works within the movement,

in motion—invasions, intervals, intervention

and invention

bared to the rhythm he has to regulate

to get and keep a good move on

that is, battle with now and again

the horse and the trot and the rider

moved against the grain

the pair of shears move together—as one

new spaces of and by motion

as language is the whole man and all his possibilities

walking and dancing, says Valéry, is prose and poetry

one that’s prose the other one’s poetry

yet more are the many gestures of language

the Short the Long the Embracing the Engulfing

the Returning the Outgoing the Coming In

the Shadowing the Laughing, Gasping

the Interrupted the Interconnecting

the Interruptive the Identifying

the Unrecognizing, together, one in the single motion Man

the stuttering stammering one

in his sea of gestures

a new dramatics of cross-sections

incantatory wave force

shattering surf

the thousands of gestures of language

the coupling the scream

and not taking or getting off, or getting let or letting go

but one phenomenon of ampler effect

of today

nor agora

nor phobia

it is the perpetuum variable

upon the keynote

upon the fundamental tone that resounds

till onto the ground of the earlier on

NOW—the breath of one and all




language is self-mover

language that gets heard

language that is spoken

released unto itself

unto the formations

that it selects out of itself

reveals through the signs—to give freedom a voice

liberate the voice

build the breath a house



Translated from the Dutch by Charles McGeehan




from De deur



de dood, zei Remco

is een ontroering

ik weet nu beter

de dood is eenklap

gieren van remmen

gerinkel van glas

en doodstil liggen

op straat


de dood is rood

en stil

je laatste woord

nog in mijn oor

dat is dood


de dood zei remco

is een ontroering

ik ben ont-roerd


in de nacht

en overdag

roep ik je terug

en sta je dan op?

uit het graf

waarop staat

ontwaakt uit de droom

ontwaakt! uit de droom

van het leven

staat er


zo is het

dat ik me schaam

dat ik nog leef

en mij schaam

en verder leef

en mij soms schaam




je begrijpt

het eerste ogenblik

geloof je het niet

als iemand valt

staat ie weer op

dat geloof je

het eerste ogenblik

mijn oog

en blik


naast je stond je tas


en het boek van de ANWB

open op Eerste Hulp bij Ongelukken

je begrijpt

het eerste ogenblik

geloof je het niet


en in je tas

rechtop naast je

zat mij bril

één glas stuk

het rechtse

mijn oog

het rechter

was blauw




als ik tafe zeg

of Aladdin

zeg ik jou

als ik vuur maak

zeg ik huis

zeg ik jou

also ik ja zeg, nee zeg

kom zeg, eet zeg

op reis zeg

hier of daar zeg

waar wij al niet waren


zeg ik jou

wat ik ook zeg

of niet zeg

zeg ik jou





als mensen zijn wij

zo oud

dat wij

de ervaring van eeuwen

(onze opbouw)

haast niet vatten

(van wege het grote vergeten)

en vaak niet willen


terwijl toch:

(en daardoor)

wij zo leven

en daarom de droom

vaak groter is

dan het wakende leven

zodat de verstorven

woorden en de daden

zich nooit verwezenlijkten




het verdriet is

de verwerking van

een wonde

der erkenning van

een heling




vogel zingt

tak breekt

vogel valt

vogel vliegt

vogel zingt




de deur


een deur is open

of dicht


een deur die open is

is een gat naar

de ruimte


een deur die dicht is

deel van de muur

begrenst de ruimte


als ie beweegt

is ie eend deur


zo ben ik

een deur



(from De deur, 1974)





from The Door


death, said Remco

is an emotional stir

now I know better

death is a smack

jamming brakes screeching tires

clattering glass

and lying dead-still

on the street


death is red

and still

your last word

still in my ear

that is dead


death said Remco

is an emotional stir

I cannot steer, rudderless now


at night

and during the day

I call you back

and do you then arise

out of the grave?

on which is inscribed

Awken from the dream

Awaken!—from the dream

which life is

says the inscription


such is life

that I feel ashamed

that I’m yet alive

and am ashamed

and go on living

and sometimes I’m ashamed




you know

that first eyeful

you don’t believe it

when someone falls

he stands up again

that’s what you believe

that first eyeful

it’s awful


your handbag was lying upright

beside you

and the Touring Guidebook

lay open at the First Aid section

you know

that first eyeful

you don’t believe it


and in your handbag

upright beside you

were my eyeglasses

one glass broken

the right eye

my eye

the bruised one

was blue




if I say table

or Aladdin lamp

I say you

if I make a fire

I say house

I say you

if I say yes, say no

say bowl, say eat

say traveling

say here or there

wherever we’ve been

I say

I say you

whatever I say

or don’t say

I say you





as humans we are

so ancient

that we almost

cannot contain

(due to the Great Forgetting)

the experience of ages

(our buildings up)

and often don’t want to


meanwhile we do

(and thereby)

live that way

and therefore the dream

is often greater

than our waking life

so that the lifeless

words and the deeds

never realize themselves





is the metabolizing of

a would

the acknowledgment

of a healing




bird sings

branch breaks

bird falls

bird flies

bird sings




the door


a door is open

or closed


a door that’s open

is a hole toward



a door that’s closed

part of the wall

marks off space


if it moves

it is a door


so I am

a door



Translated from the Dutch by Charles McGeehan



Het oor


in het zachte oor van de ezel

valt de avond

in de muren de rest

van de zon


valt de schaduw langer

en langer

in het trage gebaar

van de rijzende duisternis



(from Formentera, 1984)




The Ear


Into the donkey’s soft ear

the evening falls

on the walls the rest

of the sun


the shadow stretches longer

and longer

into the slow coil

of night’s rising still



Translated from the Dutch by Douglas Messerli






“from The Book I,”

Reprinted from Naked Poetry: Dutch Poetry in Translation, translated by Cornelis Vleeskens (Melbourne: Post Neo Publications, 1988). Reprinted by permission of the translator


“from The Shape of the Voice,” “from Pants for an Octopus,” and “from The Door”

Reprinted from Peter Glassgold and Douglas Messerli, eds., The PIP Anthology of World Poetry of the 20th Century, Volume 6: Living Space/Poems of the Dutch Fiftiers (Los Angeles: Green Integer, 2005).


“The Ear”

©2005 by Douglas Messerli. Reprinted by permission of the translator.

Posted by Douglas Messerli at 9:37 AM